الشيخ المنتظري
557
درسهايى از نهج البلاغه ( فارسي )
اگر فرض كنيم جبرئيل از طرف خداوند مأمور وحى است ، هم مىتوان گفت جبرئيل وحى آورده و هم مىتوان گفت خداوند وحى را فرستاده است . يا مثلاً در مورد ملك الموت ، هم مىتوان گفت فلان شخص را ملك الموت قبض روح كرده است ، چون در قرآن گفته است : ( قل يتوفّاكم ملك الموت الّذى وكّل بكم ) ( 1 ) نفوس شما را ملك الموتى كه موكّل شماست مىگيرد ، و هم مىتوان گفت خدا او را قبض روح كرده است ، چون در جاى ديگر قرآن فرموده است : ( اللّه يتوفّى الانفس حين موتها ) ( 2 ) خدا هنگام مرگ انسان را قبض روح مىكند . قبض روح هم كار ملك است و هم كار خدا ولى در طول يكديگر ، چون خود ملك حدوثاً و بقاءً معلول خداست . پس به هرحال ملائكه از اين خصوصيّت برخوردارند كه نه كارهايى را كه در انحصار خداست به خود نسبت مىدهند و نه در كارهايى كه خودشان انجام مىدهند خود را مستقلّ مىدانند . « ( بَلْ عِبَادٌ مُكْرَمُونَ ، لايَسْبِقُونَهُ بِالْقَوْلِ وَهُمْ بِاَمْرِهِ يَعْمَلُونَ ) ( 3 ) جَعَلَهُمْ فِيَما هُنَالِكَ اَهْلَ الاَْمَانَةِ عَلَى وَحْيِهِ » ( بلكه آنان بندگانى گرامى داشته شده هستند كه در گفتار بر خدا پيشى نگرفته و طبق فرمان خدا رفتار مىكنند ، خداوند آنان را در جاى خود امين وحى خويش گردانيد . ) ( بل عباد مكرمون ) ; « مكرمون » صيغه جمع اسم مفعول از باب افعال به معناى گرامى داشته شده است ; يعنى ملائكه بندگان گرامى و بزرگوار خدا هستند . ( لايسبقونه بالقول و هم بأمره يعملون ) اين جمله صفت است براى ( عباد مكرمون ) ; يعنى آنها بندگان گرامى و بزرگوارى هستند كه گفته خدا را
--> 1 - سوره سجده ، آيه 11 2 - سوره زمر ، آيه 42 3 - سوره انبياء ، آيات 26 و 27